Diş kisti, diş kökü veya çevresinde gelişen sıvı veya yumuşak doku dolu kese şeklinde patolojik oluşumlardır. Çoğu başlangıçta belirti vermez; panoramik röntgen veya tomografi ile saptanır. Kist büyüdükçe kemik erimesi, şişlik, ağrı veya komşu dişlerde mobilite gelişebilir.

Yaygın türler arasında radiküler kist (ölü veya enfekte kök ucu kaynaklı), dentigeröz kist (gömülü diş etrafında, özellikle 20 yaş dişleri) ve keratokistik tümör (daha agresif büyüme potansiyeli taşıyan tür) bulunur. Kist tipi cerrahi yaklaşımı, ilgili dişin korunabilirliğini ve takip sıklığını doğrudan belirler. Patoloji sonucu agresif tür şüphesi varsa biyopsi planlanır.

Dentigeröz kistler 20 yaş dişi çevresinde sık görülür. Gömülü üçüncü molar folikül kesesi içinde kaldığında kist gelişebilir; bu kistler başlangıçta sessizdir ve rutin röntgende yakalanır. Radiküler kistler ise kanal tedavisi yapılmış veya enfekte kök ucu kaynaklıdır; kök kanal tedavisi sonrası diş korunabilir.

Kist boyutu panoramik röntgen veya CBCT ile değerlendirilir. Büyük kistler komşu dişlere, sinüse veya sinir yapılarına baskı yapabilir. Küçük ve stabil kistler bazen izlem altında tutulabilir; büyüme veya semptom gelişiminde cerrahi planlanır. Marsupializasyon (büyük kistlerde boşluğun ağıza açılması) bazı vakalarda tam enükleasyon öncesi ara adım olarak uygulanır.

Alanya'daki değerlendirmede klinik muayene, görüntüleme ve gerekirse biyopsi birlikte yapılır. Kist boyutu, tipi ve komşu yapılara yakınlık cerrahi yaklaşımı belirler. İlgili dişin korunması veya çekimi kist tipine ve diş durumuna bağlıdır; tedavi planı yazılı olarak paylaşılır.